การดำเนินการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
โครงการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนของกรมประชาสัมพันธ์

กรอบการดำเนินการ
กรอบการเข้าร่วมโครงการ

กรอบการดำเนินการ
๑. เจตนารมณ์
หลักเกณฑ์นี้เป็นหลักเกณฑ์ชั่วคราวในการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน เพื่อเรียนรู้ผ่านประสบการณ์จริง และเตรียมความพร้อมในการเข้าถึงช่องทางการสื่อสารของชุมชน ทั้งในด้านเทคนิคและเครื่องมือ ด้านการผลิตรายการ และด้านการบริหารจัดการสมบัติสาธารณะที่เป็น คลื่นความถี่ เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งขององค์กรชุมชน และเพื่อสนับสนุนการปฏิรูปสื่อตามมาตรา ๔๐ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย และหลักการสิทธิในการสื่อสารของประชาชน

๒. หลักเกณฑ์ชั่วคราวการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
“ชุมชน” หมายความว่า กลุ่มคนหลากหลายที่มีวิถีชีวิตเกี่ยวข้องกันภายใต้พื้นที่กระจายเสียง เดียวกัน
“จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน” หมายความว่า การประกอบกิจการวิทยุเพื่อบริการสาธารณะ ในพื้นที่การกระจายเสียงที่กำหนด โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นศูนย์กลางข้อมูลข่าวสารที่ สนองตอบความต้องการของชุมชน รวมทั้งเชื่อมโยงสมาชิกของชุมชนผ่านทางการแลกเปลี่ยนความรู้และ ทัศนคติ การสร้างความเข้าใจ ตลอดจนส่งเสริมการมีส่วนร่วม ซึ่งส่งผลให้เกิดการพัฒนาชุมชนให้เข้มแข็งยิ่งขึ้น

๓. ลักษณะสำคัญของจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
๓.๑ กลุ่มคนที่หลากหลายในพื้นที่กระจายเสียงสามารถเข้าถึงได้ง่าย เท่าเทียม และมีส่วนร่วม ทุกขั้นตอน
๓.๒ เป็นสมบัติสาธารณะที่ชุมชนจัดตั้งและเป็นเจ้าของร่วมกัน รวมทั้ง บริหารจัดการด้วยตนเอง
๓.๓ ใช้ระบบอาสาสมัครช่วยในการดำเนินการ
๓.๔ ไม่มุ่งหวังกำไรทางธุรกิจทั้งทางตรงและทางอ้อม เป็นอิสระ ปราศจากการครอบงำและ แทรกแซงจากกลุ่มอิทธิพล กลุ่มผลประโยชน์โดยมิชอบ กลุ่มการเมือง และพรรคการเมืองทุกระดับ
๓.๕ เป็นช่องทางการสื่อสารสาธารณะที่สมาชิกในชุมชนมีบทบาทเป็นได้ทั้งผู้รับสารและผู้ส่งสาร
๓.๖ เป็นสื่อเพื่อประโยชน์ตามความต้องการของชุมชน และมุ่งสร้างโอกาสแก่ผู้ด้อยโอกาส ในชุมชน
๓.๗ เป็นศูนย์กลางข้อมูลข่าวสาร เชื่อมโยงการเรียนรู้เพื่อสร้างความเข้มแข็งให้กับชุมชน

๔. หลักการจัดตั้งและดำเนินการของจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
๔.๑ หลักการ
กลุ่มต่างๆ และสมาชิกในชุมชนมีส่วนร่วมในการกำหนดมาตรการและโครงสร้างในการบริหาร จัดการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน การสนับสนุนการดำเนินการ การจัดทำผังรายการ การผลิต การออกอากาศ และการติดตามประเมินผลการดำเนินการ โดยได้รับความช่วยเหลือหรือร่วมมือในการพัฒนาทักษะจากหน่วยงานรัฐหรือหน่วยงานวิชาการ
๔.๒ การจัดตั้ง / การดำเนินการ
๔.๒.๑ การจัดตั้ง
- จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนที่ดำเนินการแล้วเข้าร่วมดำเนินการ ในนามกรมประชาสัมพันธ์ / กลุ่มบุคคลที่มีความพร้อมและประสงค์จะดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียม ความพร้อมวิทยุชุมชนในนามกรมประชาสัมพันธ์
- ชุมชนประเมินความต้องการและหาข้อตกลงร่วมกันในการจัดตั้งจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน และการเข้าร่วมดำเนินการในนามกรมประชาสัมพันธ์
- กรมประชาสัมพันธ์ตรวจสอบ รับรองมาตรฐานทางเทคนิคของเครื่องส่ง /อุปกรณ์ ในการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน พร้อมทั้งขึ้นทะเบียนเครื่องส่ง / อุปกรณ์ดังกล่าว
๔.๒.๒ การบริหารจัดการ
- กรมประชาสัมพันธ์ฝึกอบรมแกนนำหลักในเรื่องการบริหารจัดการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
- ชุมชนและกลุ่มองค์กรที่สนใจร่วมกำหนดวัตถุประสงค์ / โครงสร้างหลัก การบริหารจัดการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
๔.๒.๓ การผลิตรายการ
- สำรวจและค้นหากลุ่มบุคคล องค์กรที่สนใจการผลิตรายการ
- จัดฝึกอบรมปฏิบัติการการจัดและผลิตรายการ
- จัดฝึกอบรมความรู้ด้านอุปกรณ์และเครื่องมือ
- ทดลองผลิตรายการเพื่อพัฒนาคุณภาพการจัดรายการ
- ประชุมกลุ่มองค์กรผู้สนใจเพื่อจัดทำผังรายการ
๔.๒.๔ การออกอากาศ
- ในระหว่างที่ยังไม่มีคณะกรรมการกิจการกระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์ แห่งชาติ (กสช.) จะออกอากาศในนามกรมประชาสัมพันธ์
๔.๒.๕ กระบวนการพัฒนาความรู้และการมีส่วนร่วมอย่างต่อเนื่อง
- กำหนดแผนการพัฒนาด้านการจัดรายการ การผลิตรายการ และขยายการมี ส่วนร่วมของชุมชนในพื้นที่กระจายเสียงอย่างต่อเนื่อง
- ชุมชนร่วมประเมินผลการดำเนินการเพื่อปรับปรุงและพัฒนาการเรียนรู้
๔.๓ โครงสร้างหลักในการบริหารจัดการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
- เป็นการดำเนินการในรูปของคณะกรรมการ โดยมีโครงสร้างหลักในการดำเนินงานของ จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน ประกอบด้วยคณะกรรมการอำนวยการมีหน้าที่รับผิดชอบด้านการกำหนดนโยบายและดูแลด้านการดำเนินงาน

๕. ขั้นตอนการแจ้งเพื่อขอดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
๕.๑ คณะกรรมการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนของกรมประชาสัมพันธ์ ในพื้นที่ ประกอบด้วย
- ผู้บริหารหน่วยงาน (ผู้อำนวยการสถานีวิทยุกระจายเสียง แห่งประเทศไทย / ผู้อำนวยการสำนักประชาสัมพันธ์เขต (๑ – ๘) ประธาน
- ผู้แทนหน่วยงาน / ผู้ทรงคุณวุฒิทางด้านการจัดรายการ กรรมการ
- ผู้แทนหน่วยงาน / ผู้ทรงคุณวุฒิทางด้านเทคนิค กรรมการ
- ผู้แทนหน่วยงาน / ผู้ทรงคุณวุฒิทางด้านกฎหมาย กรรมการ
- ผู้แทนหน่วยงานภายนอกที่เกี่ยวข้อง กรรมการ
- นักวิชาการสื่อสารมวลชน กรรมการ
- ผู้แทนหน่วยงาน กรรมการและเลขานุการ
- ผู้แทนหน่วยงาน กรรมการและผู้ช่วยเลขานุการ

คณะกรรมการมีหน้าที่รับรอง ส่งเสริม พัฒนาวิทยุชุมชน แก้ปัญหาที่เกิดขึ้นในการ ดำเนินการ และดูแลการสรุปการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนเพื่อนำเสนอ คณะอนุกรรมการประเมินผลการดำเนินการจุดเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน

๕.๒ กลุ่มผู้ดำเนินการที่จะขอเข้าร่วมดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน ต้องมีโครงสร้างหลักในการบริหารจัดการตามข้อ ๔.๓ โดยก่อนออกอากาศ ให้กลุ่มผู้ดำเนินการฯ ทำการยื่นเรื่องต่อคณะกรรมการดำเนินการจุดปฏิบัติการเรียนรู้วิทยุชุมชนของกรมประชาสัมพันธ์ในพื้นที่ ตามข้อ ๕.๑

๕.๓ ข้อมูลและเอกสารประกอบการขอรับรองดังต่อไปนี้
๕.๓.๑ ชื่อจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน / สถานที่ตั้ง พร้อมแนบแผนที่ตั้งประกอบ
๕.๓.๒ รายชื่อกลุ่มองค์กรที่ร่วมจัดและกลุ่มองค์กรในพื้นที่กระจายเสียง
๕.๓.๓ วัตถุประสงค์การจัดตั้งจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
๕.๓.๔ โครงสร้างการบริหารจัดการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน พร้อมด้วย องค์ประกอบของคณะกรรมการตามข้อ ๔.๓
๕.๓.๕ ผังรายการและกลุ่มผู้รับผิดชอบรายการ
๕.๓.๖ ความถี่ที่ใช้ในการออกอากาศ
๕.๓.๗ ลักษณะเครื่องส่งและกำลังส่ง
๕.๓.๘ ความสูงของเสาอากาศและรัศมีการออกอากาศ
๕.๓.๙ แผนการดำเนินงานระหว่างการออกอากาศ แผนการพัฒนาด้านการบริหารจัดการ แผนการขยายการมีส่วนร่วม แผนการผลิตรายการ และแผนการประเมินผล

๕.๔ กลุ่มผู้ดำเนินการฯ / ผู้รับมอบอำนาจกระทำการแทน ยื่นเอกสารตามข้อ ๕.๓ ต่อ คณะกรรมการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนของกรมประชาสัมพันธ์ ในพื้นที่ และดำเนินการให้มีการตรวจสอบคุณภาพเครื่องส่ง พร้อมทั้งปฏิบัติตามกฎหมายวิทยุคมนาคมอย่างเคร่งครัด ทั้งนี้ ภายใน ๖๐ วันนับจากวันที่คณะกรรมการดำเนินการฯ ออกประกาศ

๕.๕ ในการพิจารณาตามข้อ ๕.๒ และข้อ ๕.๔ คณะกรรมการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนต้องพิจารณารับรองภายใน ๓๐ วัน นับแต่วันที่ได้รับเอกสาร หากพิจารณาไม่แล้วเสร็จภายในกำหนดระยะเวลาดังกล่าว ให้ขยายระยะเวลาต่อไปได้อีกไม่เกิน ๓๐ วัน ในกรณีที่ คณะกรรมการดำเนินการฯ เห็นว่ามีข้อบกพร่องด้านเอกสาร หรือเครื่องส่ง ให้คณะกรรมการดำเนินการฯ ให้คำแนะนำเพื่อแก้ไขเพิ่มเติมเอกสารหรือแก้ไขข้อบกพร่องของเครื่องส่งต่อไป

๕.๖ ในกรณีที่มีการร้องเรียนว่าการออกอากาศก่อให้เกิดการรบกวนวิทยุกระจายเสียง วิทยุโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมใด หากคณะกรรมการดำเนินการฯ ตรวจสอบแล้วพบว่าเป็นไปตามคำร้องเรียนให้ คณะกรรมการดำเนินการฯ แจ้งจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนนั้นหยุดออกอากาศเป็นการ ชั่วคราว จนกว่าจะมีการแก้ไขและผ่านการตรวจสอบจากคณะกรรมการดำเนินการฯ

๕.๗ หลักการควบคุมด้านรายการ ให้ปฏิบัติตามพระราชบัญญัติวิทยุกระจายเสียงและ วิทยุโทรทัศน์ พ.ศ. ๒๔๙๘ แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. ๒๕๓๐ และกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง

๕.๘ ป้ายชื่อ “จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน ......” จะต้องแสดงให้สาธารณชนเห็น ณ ที่ตั้งดำเนินการอย่างชัดเจน

๖. ลักษณะพึงประสงค์ทางด้านเทคนิค
๖.๑ รัศมีการส่งกระจายเสียงไม่เกิน ๑๕ กิโลเมตร
๖.๒ กำลังส่งไม่เกิน ๓๐ วัตต์ (ระบบ เอฟ.เอ็ม.)
๖.๓ เสาสูงไม่เกิน ๓๐ เมตร จากระดับพื้นดิน

๗. หลักเกณฑ์นี้เป็นหลักเกณฑ์ชั่วคราว
เพื่อสนับสนุนการดำเนินการการออกอากาศวิทยุชุมชน ดังนั้น เมื่อมีคณะกรรมการกิจการ กระจายเสียงและกิจการโทรทัศน์แห่งชาติ (กสช.) และคณะกรรมการกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (กทช.) แล้ว การดำเนินการออกอากาศจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนตามหลักเกณฑ์นี้ เป็นอันต้องยุติ การดำเนินการและไม่สามารถอ้างสิทธิใดๆ ทั้งสิ้น และยินยอมให้คณะกรรมการ กสช. และ กทช. เป็นผู้กำหนดต่อไป

[ go to top ]

กรอบการเข้าร่วมโครงการ

๑. ผู้ขอเข้าร่วมโครงการ
๑.๑ จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนที่ดำเนินการแล้ว / กลุ่มบุคคลที่มีความประสงค์จะดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนในนามกรมประชาสัมพันธ์
๑.๒ กลุ่มบุคคล / องค์กรที่จะดำเนินการต้องประกอบด้วย
- สมาชิกของชุมชนนั้นมากกว่า ๑ แห่ง
- องค์กรวิชาชีพหรือสาขาอาชีพต่างๆ / องค์กรคุ้มครองผู้บริโภคที่เกี่ยวข้องกับชุมชนนั้น
๑.๓ ให้มีผู้รับมอบอำนาจกระทำการแทนคณะกรรมการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนในการทำสัญญาเข้าร่วมโครงการกับกรมประชาสัมพันธ์

๒. วัตถุประสงค์ของการดำเนินการ
๒.๑ ต้องเป็นการบริการสาธารณะ เพื่อส่งเสริมความรู้ การศึกษา ศิลปวัฒนธรรม ศาสนา สุขภาพ อนามัย กีฬา ความมั่นคงของรัฐ การประกอบอาชีพ การเผยแพร่ข่าวสาร ประโยชน์ของท้องถิ่น หรือประโยชน์สาธารณะอื่นใดของชุมชนนั้น
๒.๒ หารายได้เพียงเท่าที่เหมาะสม เพื่อเป็นค่าใช้จ่ายในการดำเนินกิจการ
๒.๓ ต้องเป็นประโยชน์ตามความต้องการของชุมชนที่รับบริการ

๓. การบริหารกิจการ
๓.๑ ต้องบริหารจัดการโดยกลุ่มบุคคลที่จัดตั้งขึ้นโดยชุมชนนั้นๆ
๓.๒ หัวหน้า / เจ้าหน้าที่จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนต้องไม่เป็น ส.ส. ส.ว. ข้าราชการ สมาชิกสภาท้องถิ่น ผู้บริหารท้องถิ่น หรือผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง
๓.๓ จัดให้มีคณะกรรมการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนจำนวนไม่น้อยกว่า ๕ คน ประกอบด้วยผู้นำชุมชน / ผู้นำท้องถิ่น / ภูมิปัญญาท้องถิ่น ฯลฯ

๔. รายการและโฆษณาที่ออกอากาศ
๔.๑ ต้องเป็นไปตามวัตถุประสงค์ของวิทยุชุมชนและต้องเป็นรายการเพื่อประโยชน์สาธารณะและชุมชน
๔.๒ รูปแบบรายการเป็นการให้สาระความรู้โดยตรง หรือผ่านรูปแบบรายการอื่น
๔.๓ รายการและโฆษณาที่ออกอากาศจะต้องเป็นไปตามกฎ ระเบียบวิทยุกระจายเสียงและ วิทยุโทรทัศน์ ตลอดจนกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้อง
๔.๔ ผู้เข้าร่วมโครงการต้องรับผิดชอบดูแลรายการของจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน ให้เป็นไปโดยถูกต้องตามกฎหมายและข้อกำหนดต่างๆ ที่เกี่ยวกับการให้บริการส่งวิทยุกระจายเสียง
๔.๕ จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนมีการโฆษณาหารายได้เท่าที่เหมาะสม เพื่อเป็น ค่าใช้จ่ายได้ชั่วโมงละไม่เกิน ๖ นาที

๕. โครงสร้างจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน
๕.๑ คณะกรรมการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน ไม่น้อยกว่า ๕ คน ซึ่งมาจากผู้นำท้องถิ่น / ผู้นำชุมชน / ภูมิปัญญาท้องถิ่น ฯลฯ
๕.๒ หัวหน้าจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน ๑ คน
๕.๓ เจ้าหน้าที่รายการ / ธุรการ / เทคนิค อย่างน้อยประเภทละ ๑ คน

๖. การกำกับดูแล
๖.๑ จุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนต้องปฏิบัติตามกฎหมายวิทยุกระจายเสียงและ วิทยุโทรทัศน์ กฎหมายว่าด้วยวิทยุคมนาคม ตลอดจนกฎหมายอื่นที่เกี่ยวข้องอย่างเคร่งครัด
๖.๒ ให้คณะอนุกรรมการกำกับดูแลด้านรายการของวิทยุกระจายเสียงในส่วนภูมิภาค ซึ่งมีผู้ว่า ราชการจังหวัดเป็นผู้ดูแลในพื้นที่ และ กองงาน กกช. กำกับดูแลด้านรายการของจุดปฏิบัติการเตรียม ความพร้อมวิทยุชุมชน ในกรุงเทพมหานคร

๗. การประเมินผลโครงการ
๗.๑ ให้มีคณะอนุกรรมการประเมินผลการดำเนินการจุดเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน ในคณะกรรมการ กกช. ทำหน้าที่ติดตาม ประเมินผลการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อม วิทยุชุมชนทั่วประเทศ
๗.๒ คณะอนุกรรมการประเมินผลการดำเนินการจุดเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชน / คณะกรรมการดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนของกรมประชาสัมพันธ์ / คณะอนุกรรมการกำกับดูแลด้านรายการของวิทยุกระจายเสียงในส่วนภูมิภาค / เจ้าหน้าที่ กปส. ที่เกี่ยวข้อง มีอำนาจเข้าไปตรวจสอบ การดำเนินการจุดปฏิบัติการเตรียมความพร้อมวิทยุชุมชนได้